Ontwerp en aanleg wijkpark Maarssenbroek

De 5 parken waaruit het wijkpark bestaat, zijn in fases aangelegd. Het tijdsbestek tussen het eerste parkdeel, van Boomstede, en de laatste, van Valkenkamp, is bijna tien jaar. Ze hebben daardoor ieder een heel eigen karakter.

Over de 5 wijkparkdelen

Boomstede onderscheidt zich van de rest, omdat het een andere ontwerper had en een geïsoleerde ligging heeft. Door de doorsnijding van de Verbindingsweg is er geen doorgaande route van Boomstede naar de rest van de parkdelen.

Het wijkpark ten noorden van de Verbindingsweg is gebaseerd op een aantal gelijke ontwerpuitgangspunten, maar de 3 delen hebben een totaal andere uitwerking gekregen. Hierdoor is een grote ruimtelijke- en gebruiksvariatie ontstaan.

Het uitgangspunt was om de oorspronkelijke landschapstypen van de omgeving Maarssen in de parken terug te laten komen:

  • Park Fazantenkamp symboliseerde het veenweidelandschap
  • Park Reigerskamp – het petgatenlandschap
  • Park Valkenkamp – het landgoederenlandschap van de Vecht.

Het park Zwanenkamp heeft een atletiekbaan, maar is nooit verder ontworpen.

Aanleg parkdeel Boomstede

Ontwerp gemaakt in 1974

De oude eendenkooi is opgenomen in het park. Eendenkooien zijn karakteristieke landschapselementen voor het rivierengebied en veenweidegebied. Eendenkooi Kooilust in Boomstede dateert uit de 18e eeuw en werd tot 1950 gebruikt voor het vangen van voornamelijk eenden. Daarna raakte hij in verval.

Rond de kooi werden paden en natuurvriendelijke beplanting en veldjes aangelegd. De toenmalige gemeente Maarssen heeft de eendenkooi Kooilust met het natuurparkje eromheen in 2000 overgedragen aan het Utrechts Landschap. Het is een prachtig natuurgebiedje met gevarieerd bos binnen de woonwijk.

Het parkontwerp van Boomstede door bureau Brandsma en van Baere, kenmerkte zich vooral door de gedetailleerde uitwerking van allerlei speel- en sportvoorzieningen (o.a. trimbaan), waarvan een flink deel is verdwenen of vervangen.

Verder in het ontwerp een enorm assortiment beplanting. En de aangelegde geluidswal was een van de eerste in Nederland.

Parkdelen Fazantenkamp, Reigerskamp, Valkenkamp

De wijkparkdelen van Fazantenkamp – Valkenkamp zijn ontworpen door Lodewijk Wiegersma, die toen in dienst was bij Stad en Landschap (het adviesbureau voor ruimtelijke ordening dat Maarssenbroek heeft ontworpen).

Wiegersma (1940) is opgeleid tijdens het functionalisme en dat is zichtbaar in zijn werk. Zijn ontwerpen liggen voor de hand,
zijn eenvoudig, bescheiden, duurzaam en vormgericht.

Aanleg parkdeel Fazantenkamp

Ontwerp gemaakt in 1977

Knotwilgen

Wiegersma heeft zich voor het ontwerp van Fazantenkamp laten inspireren door de landschappen in de omgeving. Zo verwijzen de rechte rijen met knotbomen in Fazantenkamp naar het veenweidelandschap. Het moest een herkenning oproepen van het polderlandschap. Er ontstond een boomweide met korte en lange rijen, die hier en daar breed uitwaaieren.

Niet het hele Fazantenkamppark werd op deze wijze beplant, want er was ook ruimte nodig voor een afwisselend beeld voor de wandelaar, voor het voetballen en om verstoppertje te kunnen spelen. In de onbeplante ruimten werden ook twee grote, eenvoudige zandspeelplaatsen gesitueerd. Deze zijn later weer weggehaald.

Naast de rechte rijen zijn boomgroepen in het gras als vlekken door het park gestrooid. Afgewisseld door strak vormgegeven vakken van inheemse heesters en open speelvelden en -hoeken.

Aanleg wijkparkdeel Reigerskamp

Ontwerp gemaakt in 1980

Park is al aangelegd, terwijl de wijk nog in aanbouw was.

Het accent in het ontwerp ligt op water, wandelen en natuur. Er werd verwezen naar het verveningslandschap van het buurtschap Maarssenveen. De kenmerkende lange, smalle stroken land met dichte struikbeplanting, begrensd door dan eens smalle, dan weer brede stukken water, kwamen terug in het Reigerskamppark.

Daar waar een aantal ‘petgaten’ bij elkaar komen, is een grote waterplas ontstaan. De parkeerplaats van de tennisclub ligt als een schiereiland in het water.

De eenvoud van de verschillende onderdelen, waterpartij, grote open ruimte en beplanting, gaf het park een rustige uitstraling. In het Fazantenkamppark waren meer elementen en was er meer vormverschil.

In plaats van een geluidswerende wal, zoals in de voorgaande parken, werd in Reigerskamp en Valkenkamp een geluidscherm geplaatst, afgeschermd door een singel van Populier en Els.

Voorzieningen

In de jaren na de aanleg zijn er in Reigerskamp diverse voorzieningen bijgekomen.

  • In 1985 is de kinderboerderij ‘Otterspoor’ geopend, later het Milieu Educatief Centrum (MEC).
  • In 1994 is de omgeving van de kinderboerderij en het MEC aangepast en ingericht met speelelementen.
  • In 2009 werd het Superspeelspoor aangelegd, een speelroute met avontuurlijke speelelementen voor kinderen van verschillende leeftijden.

Aanleg parkdeel Valkenkamp

Ontwerp gemaakt in 1981

Herfstkleuren – laan Valkenkamp

Dit laatste deel van het park verwijst naar het bosrijke landgoederenlandschap langs de Vecht. Het wordt gekenmerkt door een uitgebreid lanenstelsel. De massa, het bos, domineert de ruimte, behalve op de zeskant en de watergangen. Tussen de plantvakken liggen open speelweides en ook hier werd over de hele lengte het park van de A2 afgeschermd met een populierensingel.

Het berkenbos vormt nissen met grasveldjes in de strook langs de achtertuinen. Verder is er een hondentrainbaan aangelegd in parkdeel Valkenkamp.

Parkdeel Zwanenkamp

Zwanenkamp is nooit als parkontwerp verder uitgewerkt. De populierensingel met wandelpad vanuit Valkenkamp werd doorgetrokken. Haaks hierop, aan de noordelijke begrenzing van de parkenzone, kwam een pad naar de wijk met ook een populierensingel. In Zwanenkamp is een atletiekbaan van 300 meter aangelegd en langs de zuidzijde van de atletiekbaan is een rij Moeraseiken geplant.

De helft van het parkperceel werd niet nader ingevuld omdat er plannen waren om een atletiekbaan van 400 meter aan te leggen. Nog steeds is dit terrein een grote open grasweide met
een voetbalveldje en enkele speelvoorzieningen. Het terrein heeft ca. 2010 de bestemming ‘groen’ gekregen en het wacht eigenlijk op nadere invulling.